Hoe kies je de juiste hoofdlamp?

Een hoofdlamp is net zo nuttig bij het beklimmen van een achttduizender, tijdens het fietsen, hardlopen of een avondwandeling terug uit de kroeg, als wanneer je 's avonds bij de hut hout gaat halen of op een festival naar de dixie moet.

Maar het kiezen van een hoofdlamp is geen kleinigheid. Je raakt immers al snel verstrikt in alle lumens, meters bereik en uren batterijduur. Hoeveel leds heb je nodig? Waar dient rood licht voor? Is een batterij-indicator noodzakelijk? En kun je beter kiezen voor een elastische band of een koord? Om de keuze makkelijker te maken, hebben we een artikel voorbereid met handige tips voor het kiezen van de juiste hoofdlamp.

De 5 basisvragen

Aan het begin van elke goede keuze, ongeacht het type product, is het belangrijk jezelf 5 basisvragen zu stellen die helpen het juiste product te bepalen:

1. voor wie is de uitrusting bestemd
2. in welke omstandigheden ga je deze het vaakst gebruiken
3. hoe vaak ga je de uitrusting gebruiken
4. wat verwacht je van het product
5. hoeveel wil je in de aankoop investeren

Als je het antwoord op al deze vragen weet, kun je overstappen naar de daadwerkelijke keuze.

• Ledlenser hoofdlampen

• Ledlenser opruiming

Categorieën hoofdlampen

Hoewel we hoofdlampen op basis van meerdere criteria kunnen onderverdelen, is een indeling op basis van afzonderlijke specificaties in principe voldoende.

Belangrijkste specificaties van hoofdlampen:

• lichtstroom (lumen)
• maximaal lichtbereik
• maximale batterijduur
• type voeding
• bestendigheid
• gewicht

Lichtstroom

De lichtstroom (oftewel het lichtvermogen) geeft aan hoeveel licht de bron geeft. De eenheid hiervan is 1 lumen (lm).

Om een beter beeld te krijgen van deze waarden, geven we een voorbeeld van de lichtstroom bij gewone gloeilampen:

• een gloeilamp van 40 W heeft een lichtopbrengst van 400 lm
• een gloeilamp van 60 W heeft een opbrengst van 700 lm
• een gloeilamp van 100 W heeft een opbrengst van 1300 lm

Het daadwerkelijke resultaat, dus de kwaliteit van de verlichting, wordt ook beïnvloed door de mogelijkheid om de lichtstroom te reguleren. Deze regulering vindt automatisch plaats via een microchip in het apparaat, wat zorgt voor een constante lichtstroom gedurende de gehele levensduur van de batterij.

Vooral goedkopere merkleuze hoofdlampen uit de supermarkt missen deze functie. Hoewel de fabrikant hetzelfde vermogen vermeldt als bij gerenommeerde merken, merk je al na enkele minuten gebruik dat het licht geleidelijk afneemt naarmate de batterij leegraakt, met een slechter zicht tot gevolg.

Krachtigere hoofdlampen worden eerder gebruikt door veeleisende gebruikers, en dit hogere vermogen gaat doorgaans gepaard met een hogere prijs.

Indeling op basis van vermogen:

• minder dan 100 lm – geschikt voor thuis bij stroomuitval, op de camping, in de kelder, bij het uitlaten van de hond en overal waar je vooral gezien wilt worden
• 100-400 lm – voor intensievere activiteiten zoals nachtelijk hardlopen, fietstochten, langlaufen, ski-alpinisme, kamperen en andere outdooractiviteiten.
• meer dan 400 lm – voor de meest veeleisende omstandigheden, extreme sporten en professioneel gebruik

Lichtbereik

Kort gezegd geeft dit aan hoe ver je kunt schijnen in een gekozen stand van de hoofdlamp.

Voor alledaagse activiteiten zoals een verblijf op de camping, klussen rondom het huis, de hond uitlaten of een avondwandeling in het park, is een bereik van 50 meter ruimschoots voldoende.

Kies voor intensievere activiteiten – zoals wielrennen, hardlopen, langlaufen enz. – voor een hoofdlamp met een groter lichtbereik.

Meestal kan het bereik tijdens de activiteit worden aangepast dankzij meerdere lichtstanden.

Hoe groter het gewenste lichtbereik, hoe krachtiger de hoofdlamp moet zijn. Dit vereist een hogere lichtstroom, wat helaas vaak leidt tot een kortere batterijduur.

• Black Diamond hoofdlampen

Maximale batterijduur

Een absoluut cruciale parameter. Zonder stroom geeft de hoofdlamp immers geen licht. Deze waarde geeft aan hoe lang de lamp in een gekozen stand blijft branden voordat de lichtstroom onder een bepaalde grens zakken.

Helaas bestaan er enorme verschillen tussen de opgaven van verschillende fabrikanten.

Bij goedkope merkloze producten wordt vaak vermeld hoe lang het duurt voordat de lamp helemaal uitgaat. Daarbij wordt echter geen rekening gehouden met het feit dat het zicht door het verminderde vermogen (lege batterij) al veel eerder zo slecht is dat het apparaat praktisch onbruikbaar wordt.

Gerenommeerde fabrikanten van hoofdlampen (zoals Petzl, Ledlenser, Beal) vermelden meestal waarden die de werkelijke bruikbare duur weergeven; oftewel de tijd waarin het licht sterk genoeg blijft om voldoende overzicht op het terrein te bieden.

Type voeding

Het type voeding hangt voornamelijk af van de mate en de manier van gebruik.

Meest voorkomende typen voeding:

• knoopcelbatterijen
• AAA-microbatterijen
• AA-penlitebatterijen
• lithiumbatterijen (CR123A)
• Li-ion accu's (18650)

Zogeheten knoopcelbatterijen worden alleen gebruikt bij minder krachtige hoofdlampen of bij erg compacte modellen. Zulke lampen zijn voornamelijk bedoeld voor eenvoudige bijverlichting in huis of tijdens een kort uitstapje.

Penlite- en microbatterijen zijn de meest gebruikte opties. Ze zijn goedkoop, overal verkrijgbaar en eenvoudig te vervangen. Hoofdlampen met AA- en AAA-batterijen zijn licht in gewicht en ideaal voor alledaags gebruik, hiken, reizen en hardlopen.

Li-ion accu's en lithiumbatterijen worden vooral toegepast bij krachtigere hoofdlampen. Deze accu's hebben nauwelijks last van zelfontlading en hebben een lange levensduur. Ze zijn echter minder makkelijk te verkrijgen, vereisen een speciale lader en zijn gevoeliger voor vorst. Ze zijn uitermate geschikt voor lange hardloopsessies, wielrennen, expedities en situaties waarin maximale prestaties en levensduur vereist zijn.

Steeds meer topmodellen beschikken over een geïntegreerde micro-USB/USB-C-oplaadpoort. Dit maakt het gebruik uiterst eenvoudig. Na je activiteit leg je de hoofdlamp aan de lader, net zoals bij een mobiele telefoon, en na een paar uur ben je weer klaar om te gaan. Bij meerdaagse tochten kun je de lamp bovendien eenvoudig opladen met een powerbank.

Sommige extreem krachtige hoofdlampen (bijvoorbeeld voor speleologie) hebben een losse batterijhouder. Deze bevindt zich op het achterhoofd en is via een kabel met de lamp verbonden.

Goede raad tot slot: Neem altijd een reservevoeding mee, ook als je een oplaadbare accu gebruikt. Zo voorkom je onaangename verrassingen.

Gewicht

Het gewicht van een hoofdlamp is een niet te verwaarlozen kenmerk. Ga je een korte wandeling maken, dan maakt een paar gram meer of minder niet veel uit. Tijdens een zware trektocht u op vliegreis telt echter elke gram. Denk vooraf goed na over het gebruiksdoel en pas je keuze daarop aan.

• Petzl hoofdlampen

• Petzl accessoire

• Petzl opruiming

Bestendigheid van de hoofdlamp

Een hoofdlamp moet tegen een stootje kunnen. Daarom kijken we bij hoofdlampen naar de bestendigheid tegen water, stof en het binnendringen van vreemde voorwerpen.

De bescherming van een hoofdlamp tegen het binnendringen van voorwerpen (stof) en water wordt aangegeven met een IP-waarde (Ingress Protection).

Kies voor buitenactiviteiten altijd minimaal een hoofdlamp met IPx4 (beschermd tegen spatwater). Hoe uitdagender de omstandigheden, hoe hoger de benodigde IP-waarde.

IP-beschermingsklasse

Dit wordt aangegeven met een IP-code, bestaande uit de letters "IP" gevolgd door twee cijfers.

De IP-code is gedefinieerd in de norm IEC 529 (EN 60529). Het is een internationaal erkende standaard.

Het eerste cijfer geeft de bescherming aan tegen aanraking en binnendringende voorwerpen. Het tweede cijfer staat voor de beschermingsgraad tegen vocht en water.

Tabel met beschermingsklassen:

Bediening van de hoofdlamp

De bediening van de hoofdlamp moet zo eenvoudig mogelijk zijn. Belangrijk hierbij is vooral het gemak waarmee je tussen verschillende lichtstanden schakelt en het eenvoudig kunnen vervangen van batterijen.

Probeer alles goed uit. Stel de hoofdband goed af, zodat de lamp niet van je hoofd afglijdt en niet knelt.

We raden iedereen die overweegt een nieuwe hoofdlamp te kopen aan om op elk detail te letten, niet te schromen om vragen te stellen aan de verkoper en het product vóór aankoop het liefst uit te proberen in de winkel.

• Beal hoofdlampen

Aanpassen van de lichtbundel

De breedte van de lichtbundel bepaalt direct hoeveel ruimte je om je heen kunt verlichten; oftewel hoe sterk het licht in de omgeving wordt verspreid. Hoe smaller de bundel, hoe verder je kunt schijnen. Het licht is dan echter wel veel feller, wat vooral bij krachtigere lampen als verblindend kan worden ervaren.

Een brede lichtbundel geeft je daarentegen een beter overzicht van het terrein voor je én van de omgeving rondom je. Soms is zulk gespreid licht bij het hardlopen echter niet voldoende om snel genoeg op terreinveranderingen te reageren.

Rood licht

Sommige modellen zijn naast standaard leds ook uitgerust met een rode led. Het grote voordeel hiervan is dat het niet verblindt en geen felle reflecties veroorzaakt op glanzende oppervlakken (zoals ijs, sneeuw, glas of water). Dit is erg prettig wanneer je met meerdere mensen hardloopt en hen niet wilt verblinden als je hun kant op kijkt.

Rood licht op de hoofdlamp kan daarnaast erg nuttig zijn bij mist. Wil je de zichtbaarheid in de mist nog verder vergroten, verander dan de positie van de lamp: haal de hoofdlamp van je hoofd en bevestig deze aan je riem of borstband. Het licht schijnt zo minder direct op de fijne waterdruppeltjes voor je ogen, waardoor je aanzienlijk beter en verder kunt kijken.

• Zaklampen

• Hoofdlampen

• Lantaarns en lampen

• Accessoires

Nuttige links

• Adviescentrum >

• Testcentrum >

• WEBSHOP >

Auteur: team 4camping.cz

Bronvermelding: unsplash.com